Facebook Twitter Google +1     Admin

NEUROEDUCACIÓN? SÍ, GRAZAS!

Teñen que ver os aspectos neurolóxicos, fisiolóxicos e químicos do cerebro coa aprendizaxe do noso alumnado? A resposta parece clara para os científicos, a neurociencia  determina as aprendizaxes das persoas. Non é tan evidente, a xulgar polos nosos métodos de ensino, nas escolas e institutos. Fagamos caso á neuroeducación, que bebendo da mediciña e a psicoloxía, mellora os procesos de aprendizaxe do alumnado e tamén do profesorado. Xa decía un descoñecido como Platón que a disposición emocional do alumnado determina a súa habilidade para aprender. Por suposto, os mecanismos neuronais das emocións póñense en marcha, inconscientemente,  moito antes que os cognitivos. Emocións, sentimentos e aprendizaxe sempre tan relacionados. Calquera experiencia de aprendizaxe pode ir vinculada a pracer ou dor. No primeiro caso o alumnado quererá repetir a experiencia pracentera e outras similares pero no segundo fuxirá e non atenderá a aquelas experiencias emocionais de clase tan desagradables. Aprender conleva cambios físicos relacionados coas sinapsis neuronáis. Si na nosa clase somos quen de prender o interruptor da curiosidade, o noso alumnado focalizará a súa atención e comezará o proceso de aprender. Cando este interruptor das emocións se apaga aprender é moi difícil. Son emocións que axudan a aprender a curiosidade, a motivación, o entusiasmo, a autoconfianza ou a confianza nas outras persoas, sobre todo no profesor da materia. Si, como afirman os neurocientíficos, as células dos nosos cerebros só aprenden cando fan algo ben e non cando metemos a pata e isto é adaptativo… irremediablemente teremos que proporcionar nas clases ao alumnado experiencias de éxito xa que, si sempre erran ou non saben, a ruta de aprendizaxe vaise romper, algunhas veces para sempre. Os exames sorpresa non parecen ir moi ben ;-) E sí, compañeiros, como moitos intuíamos, a ciencia dinos que a motivación ven sendo o motor de arranque da aprendizaxe, o impulso e a razón pola que o alumnado vai prestra atención e centrar a súa memoria. Non van aprender nada a non ser que lles motive, lles diga algo ou lles teña algún significado que os “encenda” emocionalmente. Neuroloxicamente falando, a motivación, o desafío motivador, segrega dopamina pensando xa no premio, no proceso para resolver o problema vaise segregar adrenalina e na resolución serotonina. Non hai drogas ilegais tan potentes!! Iso sí, entre 12 e 18 anos, por exemplo, os tempos de máxima atención oscilan entre 12 e 15 minutos así que non hai alumnado que poida estar moi concentrado na mesma tarefa de aprendizaxe 50 minutos. Penso, por último, que todo o persoal docente debe coñecer e comprender un chisco como aprende o cerebro, como procesa a información, a súa fraxilidade fronte a determinados estímulos negativos ou cales son as emocións si é que queremos que o noso alumnado chegue a clase tan contento como sae dela. GuiñoSonrisa

No hay comentarios. Comentar. Más...


MEDICALIZACIÓN DAS VIDAS

 

Todos seremos enfermos mentais nuns poucos anos? En Estados Unidos xa son case sete millóns de nenos medicados para Trastorno por Déficit de Atención con Hiperactividade (TDAH) e calcúlase que 15.000 deses nenos teñen menos de 3 anos. En Holanda, un importante estudo, xa no ano 2009, atopou que un 34% do alumnado entre cinco e quince anos eran tratados do mesmo trastorno. Pode ser creible que un de cada tres rapaces sexa hiperactivo? Calquera profesional serio sabe que a incidencia está en torno a 2-3% da poboación infantil. Todo o profesorado é coñocedor que nos centros de ensino, cada curso que pasa, hai máis alumnado medicado. O noso non é unha excepción, máis ben ao contrario. Que está a pasar? O norteamericano Allen Frances que dirixiu durante anos o DSM, considerado a biblia de psiquiatras e psicólogos opina, como algús profesionais non paramos de repetir fai 10 anos, que estamos a convertir problemas cotidianos en trastornos mentais. Onte estiven estudando o DSM-5 e, alongouse tanto a listaxe de patoloxía, que vos podo asegurar que eu mesmo me recoñezo en algúns trastornos. Hoxe esquecinme de facer unha chamada, pode que teña unha predemencia; tampouco durmín ben, insomnio postdormicial; as veces como coma un león, seguro que son un comedor compulsivo; cambio de estado de ánimo, son bipolar. En fin vou ir comprando un pastilleiro dos máis grandes. O propio Frances recoñece que infravolaron o poder das farmaceuticas para facer crer a profesionais da mediciña, familias e pacientes que o trastorno psiquiatrico e psicolóxico é algo do máis común e tomar varias “pastis” diarias tamén. Os fármacos son necesarios nos problemas mentais graves e severos  pero o seu consumo para problemas cotidianos pode ter máis dano que beneficio. Cando no DSM-IV se incluiu o asperger  e os outros trastornos do desenvolvemento, o diagnóstico de autismo se triplicou. O mesmo, pero ao bruto, pasou coa hiperactividade pero o seu dianóstico multiplicouse por 40 (sí, sí, 40), por suposto coincidindo co lanzamento ao mercado no ano 1998 desas novas “pastis” de última xeración, que non quero citar, tan caras e coñecidas por tantas familias e que odian tantos rapaciños. Por suposto, a elevada angustia da familia, por exemplo ao escoitar ao profesorado que o seu fillo non progresa como o resto, fai que os profesionais de saúde mental accedan con prontitude a prescribir a medicación. Non hai evidencia científica de que a longo prazo a medicación faga mellorar os resultados escolares, aínda que a curto prazo calme ao alumnado e faga que se centre un pouco. Non estaremos facendo un experimento a grande escala con estes nenos sen saber os efectos adversos que esta medicación pode ter co tempo? Penso, para finalizar, que moito ten que ver nisto a nosa actual cultura hedonista da vida, que busca o benestar a calquera prezo, inmediatamente e, se pode ser, co menor esforzo posible. Non é moi difícil dar unha “pasti” co almorzo ou castigalos sen actividades extraescolares pero non parece tan doado supervisar e axudar cada tarde cos estudos e as tarefas escolares. Estou canso deste post, vou tomar un ibuprofeno!Guiño

 

 

No hay comentarios. Comentar. Más...

PROFESORADO COMPETENTE EMOCIONAL

 

Profesorado Competente Emocional

Como facilitan o noso traballo estas persoas tan especiais! Profesorado que traballa con nós e ten a creatividade para innovar coa intelixencia emocional de ser quen de se decatar cando as persoas que lles rodean non se atopan ben. Falo desas persoas, por desgraza non abondan, que conectan e comprenden aos compañeiros: saben que hoxe non é o noso día, que temos algún problema ou que non estamos ben para a seguinte clase. Danse de conta do dito cunha empatía e asertividade moi pouco frecuente, por regra xeral, no resto da xente. Probablemente cando eran novos choraban ao ver chorar aos outros e seguro que aínda agora, de adultos, lles sucede tamén. Estou a describir a profesorado intelixente, diverxente, cunha sensibilidade especial coa xente en xeral e, coma non, co alumnado en especial. Decátanse dos problemas dos demais e, máis importante, tentan axudar e solucionar o que estea na súa man, moitas veces dun xeito pouco común ou bastante diferente de como o faríamos o resto. Que sorte e que grandes sodes!! Pasan a acción, fan o que din e son quen de chegar ás outras persoas con moita facilidade e cunha axeitada linguaxe, verbal e non verbal. Poderían aparecer coma despistados e pouco participativos pero, en xeral, están sempre pendentes do que acontece no seu centro, sobre todo das persoas, coa idea de sumar e nunca restar ou dividir. Innovar e mellorar é fácil para eles xa que teñen moita tolerancia á frustración e nas súas actuacións non existen os sentimentos de resignación. Parece prevalecer sempre neles a capacidade de superación e unha actitude case sempre positiva e optimista. Sempre ven a botella medio chea e disfrutan do seu traballo cada día, con autocontrol e autoestima persoal, valorando o traballo dos outros e sen necesidade de recoñecemento alleo. Entusiásmanse e contaxian alegría e optimismo e, cando lles preguntas, considéranse persoas felices  e con gusto por facer cousas novas e diferentes. Por suposto, loitar contra a resistencia ao cambio, acarréxalles en moitas ocasións problemas nos centros de ensino, tan anclados na tradición e no século pasado. Por último, expresan as súas emocións e son quen de poñerlle nome aos seus sentimentos polo que non teñen problema en recoñecer os seus erros, o que os engrandece, aínda máis, tamén diante do alumnado. Veñen traballar cada día coa idea de aprender e disfrutar, máis que de ensinar, e sempre atoparás nelas/es unha palabra agarimosa e, moi probablemente, un sorriso complacente. Moitos non son pero... grazas pola vosa intelixencia emocional e as vosas habilidades sociais! Facédesnos cada día o traballo máis doado nas escolas e institutos!SonrisaGuiño



Titoría 4º ESO

Programa TTI: Presentación do Método de Estudo

SESIÓN 4. Memoria-Repasos (FINAL)

Páx.: (14-20)

 

No hay comentarios. Comentar. Más...

Titoría 3º ESO

Programa TTI: "Ap. a Estudar 3"

SESIÓN 4. Repasamos o método (FINAL)

Páx.: (15-20)

No hay comentarios. Comentar. Más...

Titoría 2º ESO

Programa TTI: "Ap. a Estudar 2"

SESIÓN 4. Memoria (FINAL)

Páx.: (13-16)

No hay comentarios. Comentar. Más...

TITORÍA 1º ESO

 

Programa TTI: "Ap. a Estudar 1"

SESIÓN 4. O subliñado+Esquemas

Páx.: (13-17)

No hay comentarios. Comentar. Más...

ANSIEDADE ESCOLAR

 

Nos últimos cursos estamos a ter distintos casos moi heteroxéneos de alumnado con moita ansiedade e fobia escolar. Familias e profesorado, as veces, non sabemos moi ben por onde tirar xa que non é doado actuar coherentemente. Vomitar cada día na clase, ter que marchar a primeira hora para a casa ou non querer vir ao instituto non é fácil de xestionar.  O temor a vir ao instituto e a ansiedade das primeiras semanas son típicos e por iso dende orientación enviamos as familias do alumnado de 1º ESO o díptico “Da escola ao instituto”. A fobia escolar  caracterízase por un manifesto rexeitamento á asistir ao instituto (ou escola) e implica un temor irracional, as veces por algunha situación particular. Está relacionada sempre co contexto escolar e feitos traumáticos que viviron ou cren que existen no IES (participación obrigatoria nalgunhas actividades, falar en público, respostar oralmente, rexeitamento dos/as compañeiros/as, rixidez do profesorado, etc.). Pode agravarse por reaccións verbais hostís por parte do profesorado ao non comprender os temores do alumnado ou por conflitos na familia ou entre pais e profesorado. Os síntomas inclúen, entre outros, dor abdominal, náuseas, vómito, aumento do ritmo cardíaco, diarrea, dor de cabeza, palidez, debilidade, etc. que aparecen pola mañá antes de ir á escola ou ao chegar  e, polo xeral, desaparecen antes que terminen as clases e non aparecen nunca os fins de semana nin días festivos e non lectivos. As fobias son unha forma de medo que responde a estas características: son desproporcionadas á situación que desencadea a resposta de medo e están relacionadas con estímulos que non son obxectivamente perigosos, non poden ser eliminadas racionalmente porque están máis aló do control voluntario, teñen longa duración e interfiren considerablemente na vida cotiá do alumnado ou persoa que as sofre.

O alumnado con fobia escolar manifesta os seguintes tipos de respostas:   

1. Néganse a asistir ao colexio e instituto.

2. Choran, gritan e patalexan ao levalos á escola ou deixalos no instituto.

3. Quéixanse de dores e enfermidades cando se achega o momento de ir á escola ou ao chegar ao IES, desaparecendo os síntomas se se lle permite quedar en casa.

4. Manifestan síntomas fisiolóxicos como rixidez muscular, sudoración excesiva na palma das mans, dor de cabeza e estomago, nauseas, vómitos, diarrea.  

5. Anticipan consecuencias malas ou desfavorables.  

6. Avalían negativamente as súas capacidades.  

7. Chegan a planear escaparse do instituto.

Etc.

 

Orientacións para a  intervención familiar

 

Se se fai cumprir a regra da asistencia diaria á escola, o problema da fobia escolar mellorará de xeito notable nunhas poucas semanas.  En cambio, se non lle esiximos que asistan diariamente á escola, os síntomas físicos e o desexo de quedar na casa volveranse máis frecuentes. Canto máis tempo pasen na casa, tanto máis difícil resultaralle voltar á escola. Algún alumno pode estar tres cursos sen aparaecer polo IES. Así pois,  está  en xogo a vida social e a educación futura do/o neno/a. Cando o/a neno/a se alborota ao separarse da familia, a mellor estratexia é informarlle, calmadamente, que a familia regresará a recollelo ou agardará na casa a súa volta e que teñen que ir e quedar no instituto. Unha separación firme, rápida e con agarimo é o mellor, tanto para a familia como para o alumnado co problema de ansiedade.

 

1. Insistir en que teñen que ir ao instituto.

A mellor terapia da fobia escolar é ir diariamente á escola. Os temores supéranse enfrontándoos canto antes. A asistencia diaria á escola fará que case todos os síntomas físicos do/o neno/a melloren. Os síntomas volveranse menos intensos e presentaranse con menor frecuencia e, co tempo, este alumnado acabará estando ben no IES. Con todo, ao principio o/a neno/a porá a proba a determinación da familia (nai, pai, avoa, etc.) de envialo/a á escola todos os días. A familia deberá facer que a asistencia á escola sexa unha regra rigorosa, sen excepcións.

2. A familia debe ser particularmente firme as mañás dos días de clase.

Ao principio, as mañás poden ser difíciles. Nunca se lle debe preguntar ao/á neno/a como se sinte porque isto fará que xa se queixe.  Se están suficientemente ben para estar a pé e andar dun lado a outro dentro da casa, están suficientemente ben para poder vir ao instituto. Se se queixa de síntomas físicos, pero son os que xa mostrou noutras ocasións, os de sempre, deberá ir a escola inmediatamente e sen discusión. No caso de que a familia non estea segura acerca da saúde do/a neno/a, deben envialo/a a escola de todos os xeitos xa que se os síntomas empeoran despois o centro llo vai comunicar á familia. Aínda que se lle faga un pouco tarde, o/a neno/a debe vir ao IES.  Algunhas veces van chorar e berrar, queixándose e negándose absolutamente a ir á escola. Nese caso, despois de falarlle sobre os seus temores, débense levar ao instituto. Un dos pais podería ser mellor que o outro, ou non, en facer cumprir isto ou mesmo, nalgunhas ocasións, un parente pode encargarse do asunto durante uns días.

3. Coller cita para o médico a mesma mañá que quede na casa.

Se tiveran síntomas físicos novos ou parecen estar moi enfermos, é probable que a familia prefira quede en casa. Se teñen dúbidas, probablemente o seu médico pode determinar a causa da enfermidade. Se os síntomas son causados por unha enfermidade, pode iniciarse o tratamento apropiado. Se o síntoma é causado por ansiedade, o/a neno/a deberá voltar á escola inmediatamente.

A dor de garganta, tose moderada, secreción nasal e outros síntomas típicos do resfriado, pero sen febre, fan que poidan ir ao instituto. O alumnado non deben permanecer na casa por "parecer enfermos/as", "ter mal cor" ou "ter cara de estar cansos".

 

4. Solicitar a asistencia do persoal do instituto.

A familia debe informar ao profesorado ou dirección do instituto que, se os síntomas do/a neno/a aumentan, deixe que se relaxe de 5 a 15 minutos noutro lugar, en lugar de mandalo/a para casa. Se o/a neno/a ten algúns temores especiais, como falar na clase e outros parecidos, o profesorado, en xeral, o terá en conta e fará pequenas concesións especiais.

 

5. Falar co/a neno/a sobre o seu temor a ir a escola ou instituto.

Nalgún momento, que non sexa unha mañá de escola, falar co/a neno/a sobre os seus problemas, alentalo/a a dicir exactamente o que lle molesta, preguntarlle que é o peor que pensa que podería pasarlle na escola ou no camiño á escola. Se hai unha situación que poida cambiar, dicirlle que farán todo o posible por cambiala. Se lles preocupa que os síntomas poidan empeorar na escola, asegúrenlle que pode relaxarse uns minutos no instituto segundo o vaia a necesitar. Despois de escoitalo/a atentamente, deben dicirlle que entenden os seus sentimentos, pero que segue sendo necesario que asista á escola mentres mellora e que moi pronto non terá problema.

 

6. Axudar a pasar máis tempo con outros/as nenos/as da súa idade.

Fóra da escola e falando en xeral, os/as nenos/as con fobia escolar teñen tendencia, segundo comentan en moitas casas, a preferir estar coa súa familia, xogar dentro de casa, estar sós/as no seu cuarto, ver moita televisión, etc. Moitos/as non poden pasar unha noite en casa de amistades sen ter sentimentos de nostalxia e, as veces,  ansiedade. É moi convinte que fagan deporte (polo xeral, prefiren os deportes que non son de contacto físico) ou algunha actividade extraescolar que lles guste como baile, danza, música e outras.

Espero, coma sempre, que esta nova entrada vos serva de axuda e grazas as familias, pero tamén ao profesorado pola súa preocupación e actuacións nestes, as veces, complexos casos ;-)))


No hay comentarios. Comentar. Más...




Blog creado con Blogia. Esta web utiliza cookies para adaptarse a tus preferencias y analítica web.
Blogia apoya a la Fundación Josep Carreras.

Contrato Coloriuris
Plantilla basada en el tema iDream de Templates Next